Śląska architektura współczesna – Tożsamość po ’89 29.2.2012 from MOCAK on Vimeo.

Śląska architektura współczesna

O tym, czy istnieje śląska szkoła architektury współczesnej, o tożsamości Śląska, jego modernizmie i neomodernizmie − z Przemo Łukasikiem (medusa group) i Anną Syską (Śląskie Centrum Dziedzictwa Kulturowego) rozmawiać będzie redaktorka naczelna „A”, Dorota Leśniak-Rychlak.

Przemo Łukasik − architekt, absolwent Politechniki Śląskiej w Gliwicach, stypendysta Rządu Francuskiego, praktyki odbywał we francuskich i niemieckich pracowniach architektonicznych (P.P. Pabel Architekten w Berlinie, Jean Nouvel Architecture w Paryżu). W 2008 roku był visiting professor w Ecole Speciale d’Architecture w Paryżu. W 1997 roku wraz z Łukaszem Zagałą założył autorską pracownię medusa group, która zrealizowała wiele nagradzanych budynków: biurowiec wasko w Gliwicach, dom w Żernicy, lofty w dawnym spichlerzu w Gliwicach. Autor, inwestor i użytkownik ikonicznego już bolko_loftu w Bytomiu.

Anna Syska − architektka, pracownik Śląskiego Centrum Dziedzictwa Kulturowego w Katowicach, zajmuje się historią architektury XX wieku w województwie śląskim. Wśród jej zainteresowań naukowych są także: architektura koncernu Bata, zabytki techniki oraz międzywojenne obiekty sportowe rozumiane jako przykład budownictwa podążającego za zmianami obyczajowymi.

Czas: 29 lutego, godz. 18:00
Miejsce: MOCAK, ul. Lipowa 4, Kraków

Spotkanie organizowane we współpracy z Muzeum Sztuki Współczesnej w Krakowie.

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego

Wsparcie finansowe numeru „Tożsamość po ’89″: International Visegrad Fund

Konferencja odbędzie się już za półtora tygodnia, w sobotę 8 października. Poniżej przedstawiamy program i zapraszamy do spędzenia październikowej soboty nad Przemszą.

BATA-lia w Chełmku
8 października 2011, godz. 10.00
Miejski Ośrodek Kultury, Sportu i Rekreacji w Chełmku, plac Jana Kilińskiego 3

10.00 ‒ Zwiedzanie kolonii robotniczej, oprowadza Anna Syska

11.00 ‒ Otwarcie sesji – Andrzej Saternus, Burmistrza Chełmka; Waldemar Rudyk, MOKSiR; dr hab. Andrzej Szczerski , IHS UJ; Anna Syska, Napraw Sobie Miasto

11.15 ‒ dr hab. Andrzej Szczerski, Uniwersytet Jagielloński, Zbudować nowoczesność. „Bata” i architektura
11.35 ‒ Ladislava Horňakova, Galeria Sztuki w Zlínie, Ideální průmyslové město firmy „Baťa” – teorie a praxe
11.55 ‒ Miroslava Štybrova, Muzeum Obuwnicze w Zlínie, I za mlčícího mluví jeho boty
12.15 ‒ Anna Syska, Napraw Sobie Miasto, Sport u Baty

12.35 ‒ dyskusja

13.00 ‒ przerwa

13.30 ‒ Joanna Amrozi, Anita Kunikowska, Justyna Łuczyńska, Martyna Nowicka, Bożena Sobucka, Uniwersytet Jagielloński, Systemy reprezentacji fabryki w Chełmku – szata graficzna Echa Chełmka
13.45 ‒ Joanna Amrozi, Justyna Łuczyńska, Agata Jabłońska, Magdalena Harasiewicz, Wiktoria Kałwak, Wiktoria Kozioł, Bożena Sobucka, Marta Świetlik, Uniwersytet Jagielloński, Akta Polskiej Spółki Obuwia „Bata” z Archiwum Państwowego w Katowicach – raport z badań
14.00 ‒ Magdalena Harasiewicz, Anita Kunikowska, Uniwersytet Jagielloński, Akta Polskiej Spółki Obuwia „Bata” przechowywane w krakowskich archiwach – komunikat
14.10 ‒ Karolina Pisarek, Uniwersytet Jagielloński, Fabryka Obuwia „Bata” w Radomiu oraz niezrealizowane plany budowy nowego Kombinatu – komunikat

14.25 ‒ dyskusja

14.40 ‒ przerwa

15.45 ‒ dr hab. Irma Kozina, Uniwersytet Śląski, Osiedla robotnicze Górnego Śląska – urbanistyczne wizje przyszłości czy egzystencjalne minimum
16.05 ‒ Hubert Bilewicz, Uniwersytet Gdański, Meble metalowe jako idiom modernistycznych wnętrz. O warszawskiej wystawie „Mieszkanie Najmniejsze” (1930)
16.25 ‒ dr Ryszard Nakonieczny, Politechnika Śląska, Międzywojenne osiedla mieszkaniowe na Górnym Śląsku – wybrane przykłady
16.45 ‒ Agata Jabłońska, Uniwersytet Jagielloński, Budownictwo społeczne – wizja Baty a Akcja Budowlana Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – porównanie modeli

17.05 ‒ dyskusja i zamknięcie sesji

17.25 ‒ przerwa

17.45 ‒ Jan Trzupek, Małopolska Fundacja Muzeum Sztuki Współczesnej, Pokaz filmów ze studiów filmowych „Baty”

Hans Poelzig zapisał się w historii niemieckiej architektury jako jeden z czołowych przedstawicieli swojego czasu. Współcześni, a zwłaszcza jego uczniowie szanowali go jako pioniera na polu architektury oraz mistrza i wspaniałą osobowość artystyczną. Przywiązywał szczególną wagę do artystycznego charakteru architektury. „Forma symboliczna” znaczyła dla niego więcej niż jakiekolwiek względy funkcjonalne, społeczne, a nawet polityczne.

Wystawa prezentuje reprodukcje szkiców, rysunków, planów oraz modele pochodzące ze zbiorów prywatnych, z archiwów i kolekcji z Hamburga, a nade wszystko z muzeum architektury przy Politechnice Berlińskiej. Przykłady głównych dzieł malarskich, które architekt udostępnił tylko raz na wystawę w roku 1919, są reprodukowane w formie fotografii. Fragmenty niemych filmów Golem: jak przyszedł na świat i Zur Chronik von Grieshuus ukazują Poelziga jako scenarzystę filmowego – przybliżając jeden z wielu aspektów jego ogromnego talentu. Seria zdjęć, wykonanych specjalnie na te wystawę, dokumentuje współczesny stan projektowanych przez niego budynków.

Wystawa jest organizowana przez

Polecamy!

17.09. – 20.11.2011
Muzeum Górnictwa Węglowego, ul. 3-go Maja 19, Zabrze

Na podstawie materiałów nadesłanych przez organizatorów

Tym razem organizatorzy proponują mniej uczęszczaną trasę, ale pełną różnorodnych form i detali.
Zbiórka odbędzie się przy tzw. Domu Służewca, uczestnicy będą mogli podziwiać wille zaprojektowane przez Tadeusza Michejdę, następnie kolonię autorstwa Brunona Tauta, a spacer zakończą na ul. Raciborskiej, gdzie obejrzą różnorakie budynki użyteczności publicznej.

Jak co roku oprowadzać będą Anna Syska i Tomasz Kiełkowski.

Trzeci „Spacer po modernie”
17 września 2011, Dom Służewca, ul. Tadeusza Kościuszki (tuż przy autostradzie), Katowice

Godziny startu grup: 10.00, 14.00
Wstęp bezpłatny.

Polecamy!

Jak piszą organizatorzy na stronie projektu na facebooku, „BATA-lia” to projekt naukowy skoncentrowany na zagadnieniu modernistycznej architektury i idei utopii społecznej na przykładzie miasta Chełmek i osiedla mieszkaniowego zrealizowanego przy zakładzie przemysłowym Polskiej Spółki Obuwniczej „Bata”. Zadaniem projektu jest przyjrzenie się oraz dokładne zbadanie możliwości interpretacyjnych zachowanych i archiwalnych śladów obecności idei modernistycznych w polskiej architekturze przemysłowej na przykładzie Chełmka. Pozwoli to na poszerzenie świadomości środowisk naukowych istotności zachowanego w Chełmku osiedla w kontekście historii międzywojennej architektury w Polsce. Rozpowszechnienie wiedzy i przedstawienie wyników badań podczas międzynarodowej konferencji przyczyni się do zwrócenia uwagi na zjawisko zaniedbywania nieodkrytych zabytków w niewielkich miejscowościach. Ważnym celem akcji jest także zainteresowanie regionem małopolskim, w szczególności powiatem oświęcimskim i gminą Chełmek szerszej publiczności, badaczy sztuki i architektury nowoczesnej oraz instytucji państwowych, ministerstwa kultury i potencjalnych inwestorów.

Październikowa konferencja, o której jeszcze będziemy informowali, będzie zwieńczeniem projektu. Zaproszeni na nią goście (m.in. z Krakowa, Warszawy i czeskiego Zlina) przedstawią referaty dotyczące architektury modernistycznej, a także wysłuchają wyników badań nad przyfabrycznym osiedlem w Chełmku prezentowanych przez grupę studentów.

Szczegóły podamy wkrótce, konferencja będzie otwarta dla publiczności.

Przewodniczką podczas spaceru będzie Dorota Jędruch, historyczka sztuki i architektury, współpracowniczka redakcji „Autoportretu”.

Na spacer obowiązują zapisy pod adresem warsztaty[at]mck.krakow.pl lub telefonicznie: 12 42 42 812. Ważne będą tylko te zgłoszenia, które otrzymają potwierdzenie organizatorów.

Centrum obrało sobie następujące cele i obszary działań:
- wspieranie rozwoju kultury architektonicznej w Polsce i na świecie
- tworzenie kontaktów i umacnianie współpracy w środowisku architektonicznym w Polsce i na świecie oraz umożliwianie działań interdyscyplinarnych między różnymi środowiskami kultury
- pobudzanie zainteresowania architekturą i jej historią w środowiskach nieprofesjonalnych,
- inicjowanie przedsięwzięć służących popularyzacji zagadnień architektury,
- wspieranie lokalnych inicjatyw związanych z upowszechnianiem zagadnień związanych z architekturą
- popularyzację nowych zjawisk i teorii z obszaru architektury, przestrzeni i szeroko pojętego projektowania
- promocję aktualnej i dawnej polskiej architektury w Polsce i za granicą oraz wspieranie współpracy międzynarodowej
(za statutem fundacji)

Centrum ma już na koncie dwie inicjatywy. Pierwszą jest instalacja Aleksandry Wasilkowskiej Time Machine eksponowana w holu warszawskiego Dworca Centralnego (można ją oglądać jeszcze tylko do 2 lipca!), drugą jest projekt serii pięciu dwujęzycznych map-przewodników po warszawskiej architekturze. Pierwsza z Archimap, stworzona przez Grzegorza Piątka i Jarosława Trybusia, a poświęcona architekturze dwudziestolecia międzywojennego właśnie się ukazała. W czwartek 30 czerwca w Domu Funkcjonalnym przy ul. Jakubowskiej 16 na Saskiej Kępie odbędzie się spotkanie promocyjne, po którym organizatorzy zapraszają na spacer.

Trzymamy kciuki za dalsze projekty!

Drodzy Czytelnicy!

Walka o ocalenie wyjątkowego zabytku architektonicznego brutalizmu – katowickiego dworca – trwa nadal, mimo że został już zamknięty a prace budowlane trwają.

Zachęcamy Was gorąco do podpisywania petycji skierowanej do ministra kultury, generalnego konserwatora zabytków oraz śląskiej wojewódzkiej konserwator zabytków w sprawie wpisania do rejestru zabytków kielichów podtrzymujących strop głównej hali dworca.

Nie pozwólmy by tak cenny przykład powojennej architektury zniknął z krajobrazu Katowic!

Petycję można podpisać tutaj.

Użytkowników Facebooka zachęcamy też do przyłączenia się do grupy poświęconej obronie dworca pieszczotliwie ochrzczonego jakiś czas temu „Brutalem z Katowic”.

Film Holzfeind ukazuje osiedle Za Żelazną Bramą zbudowane w latach 1965-1972 w centrum Warszawy, na gruzach tzw. Małego Getta. Podczas gdy w latach 70. Dziewiętnaście bloków, każdy liczący szesnaście pięter, uznawanych było za symbol polskiego socjalistycznego dobrobytu, dziś wielu uważa, że budynek cechuje niski standard i są one niemiłą pamiątką epoki komunizmu, miejscem, gdzie coraz liczniejsze społeczności – wietnamska i żydowska – z trudem starają się zasymilować. W filmie rozmowy z mieszkańcami zestawione są z obrazami z życia codziennego w blokach i w ich otoczeniu, trwa dyskusja o przemianach zachodzących w życiu społecznym i przystosowaniu modernistycznej architektury do współczesnych potrzeb mieszkańców.

Program filmowy „Przestrzenie mieszkalne” towarzyszył tegorocznej wystawie Heidrun Holzfeind „Za Żelazną Bramą” w CSW Zamek Ujazdowski. Kuratorką wystawy była Ika Sienkiewicz-Nowacka.

Kuratorka programu filmowego: Heidrun Holzfeind

Czas: 25 listopada 2010, godz. 18:30-21:30
Miejsce: Bunkier Sztuki w Krakowie

PROGRAM
Heidrun Holzfeind, „Za Żelazną Bramą”, 2009, 55min
Ursula Mayer, „Interiors”, 2006; 3:11 min.
Solmaz Shahbazi, „Persepolis”, 2005; 17:40 min.;
Lotte Schreiber, „Quadro”, 2006; 10 min.
Heidrun Holzfeind, „Corviale il serpentone”, 2001; 10 min.
Sabine Bitter/Helmut Weber, „Living Megastructures”, 2003/04; 23 min.; hiszpański, napisy angielskie 10 min.

Heidrun Holzfeind urodziła się w Austrii, pracuje w Nowym Jorku. Jej prace były pokazywane, m.in., w MOMA, Nowy Jork (Documentary Fortnight 2008); Galerie im Taxispalais, Grazer Kunstverein, Festival der Regionen, Austria (2007); European Media Arts Festival, Osnabruck (2007); Exit Art, Nowy Jork; Architecture Museum, Bazylea; White Box, Nowy Jork; Salzburger Kunstverein; MUCA Museum, Meksyk; Artists Space, Nowy Jork; Bronx Museum of the Arts, Nowy Jork; W139, Amsterdam; Transmediale Festival, Berlin; Impakt Festival, Utrecht; Videoart Center, Tokio; BAK, Utrecht.