Zapraszamy serdecznie na dyskusję zatytułowaną „Starzenie się nowoczesności”, współorganizowaną przez ms2 w Łodzi oraz redakcję „Autoportretu”. Jednym z centralnych wątków nowego numeru naszego kwartalnika jest dialektyka nowoczesności i tradycji, nieustanne ścieranie się naszej współczesnej nowoczesności z tym, co kiedyś było świeże i odpowiadało na ducha czasu, a teraz jest już (tylko?) naszym dziedzictwem.
Taki los spotkał architekturę modernistyczną lat 20. i 30., której walory historyczne coraz częściej są dostrzegane i otaczane konserwatorską i społeczną troską; w muzeach techniki znajdują się już nie tylko maszyny parowe i dwupłatowce, ale także urządzenia, które kilka dekad temu były emblematami postępu. Czy taki los będzie podzielony przez wszystko to, czego doświadczamy obecnie − architekturę, technikę, naszą refleksję na temat współczesności? O tym, co można zrobić ze starzejącą się nowoczesnością zastanowią się autorzy artykułów z bieżącego numeru „Autoportretu” oraz redaktorka naczelna pisma.
Marcin Jarząbek, absolwent MISH UJ oraz historii w Central European University w Budapeszcie, doktorant Wydziału Historycznego UJ. Zajmuje go nowoczesna historia Europy Środkowo-Wschodniej (XIX i XX w.), w szczególności zaś studiami nad historią społeczną, pograniczami, nacjonalizmem, procesami modernizacyjnymi i urbanizacyjnymi oraz pamięcią zbiorową. Autor tekstu „Dziedzictwo (sic!) nowoczesności”.
Dorota Leśniak-Rychlak, redaktorka naczelna „Autoportretu”, z wykształcenia historyczka sztuki i architektka, z wyboru redaktorka. Kuratorka wystawy dzieł C. R. Mackintosha w Międzynarodowym Centrum Kultury w Krakowie oraz współkuratorka wystawy „3_2_1. Nowa architektura w Japonii i Polsce” w Centrum Sztuki i Techniki Japońskiej „manggha” w Krakowie. W latach 2001-2003 sekretarz redakcji miesięcznika „Architektura & Biznes”.
Piotr Winskowski, architekt, adiunkt na Wydziale Architektury Politechniki Krakowskiej i na Wydziale Malarstwa ASP w Krakowie. Wykłada też na kierunku Kulturoznawstwo Międzynarodowe i w Podyplomowym Studium Kuratorskim UJ. Autor prac z zakresu teorii architektury, architektury nowoczesnej i ponowoczesnej, relacji między architekturą i innymi sztukami, m.in.: Modernizm przebudowany (2000), Uwarunkowania kulturowe architektury wobec przemian cywilizacyjnych końca XX wieku (współautor i redaktor, 2001), Miasto − między przestrzenią a koncepcją przestrzeni (współautor i współredaktor, 2010). Autor artykułu „Motywy maszyny”.
***
Czas: 17 czerwca 2010 r., godz. 18:00
Miejsce: ms2 w Łodzi, ul. Ogrodowa 19.
Spotkanie w ramach cyklu Metapolis
Miasto to obiekt materialny, zbiór budynków i przestrzeni pomiędzy nimi, wyodrębniony granicami administracyjnymi. To również, a może przede wszystkim, byt społeczny, przestrzeń doświadczana, przeżywana, myślana i interpretowana. Cykl Metapolis poświęcony jest zagadnieniom, które składają się na to złożone pojęcie, jakim jest miasto – architekturze i urbanistyce, praktykom artystycznym w przestrzeni miejskiej i reprezentacji miasta w sztuce oraz teorii idei politycznych.
Kurator cyklu: Łukasz Biskupski
Cykl zorganizowany we współpracy z Narodowym Centrum Kultury
Katowicki modernizm staje się coraz bardziej popularny. Przybywa ludzi, którzy zachwycają się szlachetną prostotą architektury lat trzydziestych, delikatnym zdobnictwem oraz wysmakowanymi detalami. Kolejna możliwość zwiedzenia moderny z przewodnikiem już 29 maja podczas drugiego „Spaceru po Modernie” organizowanego przez Śląskie Centrum Dziedzictwa Kulturowego w Katowicach oraz Stowarzyszenia Szatnia. Pierwszy taki spacer odbył się w październiku ubiegłego roku i pomimo złej pogody przyciągnął sporo ludzi. Ponieważ po pierwszej edycji organizatorzy od razu spotkali się z pytaniami o następną, podjęto decyzję o przygotowaniu majowe zwiedzanie. Tym razem przewidziane są trzy grupy, które wyruszą o godzinach 10.00, 11.00, 12.00 spod fontanny na placu Andrzeja w Katowicach. Oprowadzać będą Anna Syska oraz Tomasz Kiełkowski.
Po szczegóły, a także nagranie video z pierwszego spaceru odsyłamy na stronę projektu.
Jako redakcja „Autoportretu” chcielibyśmy przy okazji zaznaczyć, iż Tomasz Kiełkowski jest autorem zdjęć ilustrujących artykuł Marcina Jarząbka Dziedzictwo (sic!) modernizmu, który możecie przeczytać w najnowszym numerze „Autoportretu”.
Drugi Spacer po Modernie
Czas: 29 maja 2010
Godziny startu grup: 10.00, 11.00, 12.00
Miejsce zbiórki: Fontanna na placu Andrzeja, Katowice
Wstęp bezpłatny
Kontakt z organizatorami:
Anna Syska (Śląskie Centrum Dziedzictwa Kulturowego) – 607 042 806
Tomasz Kiełkowski (Stowarzyszenie Szatnia) – 601 744 819
Sezon na modernizm trwa! Zapraszamy Państwa serdecznie na prezentację książki dr Andrzeja Szczerskiego (Instytut Historii Sztuki UJ) zatytułowanej Modernizacje. Sztuka i architektura w nowych państwach Europy Środkowej i Wschodniej 1918-1939. Publikacja towarzyszy wystawie trwającej w łódzkim MS2 jeszcze tylko do 30 maja.
W spotkaniu prowadzonym przez Beatę Seweryn udział wezmą Jarosław Suchan, Andrzej Szczerski, Grzegorz Sztwiertnia.
Czas: wtorek, 18.05.2010, godz. 18:30
Miejsce: Bunkier Sztuki, pl. Szczepański 3a, Kraków
Spotkanie z cyklu: Przestrzeń kultury
W okresie międzywojnia podjęto próbę budowy modernistycznej Europy Środkowo-Wschodniej złożonej z niepodległych państw, starając się znaleźć dla nich miejsce w cywilizacyjnym centrum. Mimo iż dwudziestolecie międzywojenne pozostało projektem niedokończonym, stworzyło podstawy nowej tożsamości regionu, kwestionując tezę o jego marginalnym znaczeniu dla „epoki nowoczesnej”. Polityczna mapa Europy ukształtowana po 1918 roku nie miała historycznych precedensów. Miedzy morzami Bałtyckim i Adriatyckim po raz pierwszy w dziejach kontynentu powstały Czechosłowacja, Jugosławia, Łotwa, Estonia, a nowe granice określiły terytoria Polski, Litwy i Węgier. W każdym z tych krajów podjęto realizację odrębnych programów modernizacyjnych związanych z tworzeniem fundamentów ich niepodległości i przemianami w dziedzinie kultury.
Zapraszamy serdecznie na wykład otwarty w ramach kursu towarzyszącego wystawie Modernizacje 1918-1939. Czas przyszły dokonany. Wykład zatytułowany Modernizm a konstruowanie polskiej tożsamości wizualnej państwa nad morzem wygłosi prof. Małgorzata Omilanowska.
Miejsce: ms2, Łódź, ul. Ogrodowa 19
Czas: czwartek, 13 maja 2010 r., godz. 18:00
Wstęp wolny
Architektura i sztuka, „odwieczne” narzędzia w służbie propagandy i polityki, odegrały w czasach II Rzeczpospolitej niepoślednią rolę w kształtowaniu wizerunku odrodzonego Państwa Polskiego. Jednym z istotniejszych elementów tego wizerunku była Polska jako potęga morska. Polityka morska stała się jednym z ważniejszych elementów kształtowanej wizji nowego państwa. Złożyły się na nią nie tylko ważne decyzje gospodarcze i militarne, takie jak budowa nowego portu w Gdyni czy rozwój polskiej marynarki wojennej, ale także wiele innych działań zmierzających m.in. do spopularyzowania polskiego wybrzeża, jako idealnego miejsca wypoczynku. W efekcie w ciągu zaledwie kilkunastu lat powstało kilkanaście nadbałtyckich miejscowości kąpieliskowych, w większości zakładanych od podstaw i rozwinięto polską żeglugę pasażerską, zarówno wycieczkową, jak i transatlantycką.
Polscy architekci i designerzy stanęli przed zadaniem zaprojektowania domów zdrojowych, przystani jachtowych, luksusowych hoteli, uzdrowiskowych osiedli willowych, ekskluzywnych wnętrz polskich transatlantyków i oprawy artystycznej wielkich świąt i uroczystości morskich. Modernizm jako styl wybierany zarówno dla wielkich budowli reprezentacyjnych w Gdyni, luksusowych hoteli w Juracie czy willi w Jastrzębiej Górze, wnętrz „Piłsudskiego” i „Batorego” czy oprawy graficznej folderów i przewodników stał się wyróżnikiem owego konstruktu wizualnego jaką była Polska nad morzem.
Prof. Małgorzata Omilanowska jest historykiem sztuki, absolwentką Uniwersytetu Warszawskiego, studiowała także na Wydziale Architektury Uniwersytetu Technicznego w Berlinie. Od 1985 roku pracuje w Instytucie Sztuki Polskiej Akademii Nauk. Specjalizuje się w problemach architektury XIX i XX wieku, publikując na temat takich kwestii jak: architektura inżynieryjna, architektura handlowa, problem kształcenia architektów w XIX wieku, oraz poszukiwania stylów narodowych i identyfikacji narodowej i regionalnej w architekturze krajów Europy Środkowowschodniej. Prowadzi badania z zakresu architektury Warszawy i Gdańska, a także budownictwa uzdrowiskowego.
Drodzy Czytelnicy!
Dzisiaj z drukarni wyszedł najnowszy, 30 już, numer naszego kwartalnika poświęcony nowoczesnościom. Zapewniamy, iż liczba mnoga w tytule tego numeru nie jest błędem, również brak przestrzeni został całkowicie zamierzony. Trzydziesty numer naszego kwartalnika zaplanowaliśmy, zaprojektowaliśmy jako wielogłosowy numer o narracjach modernizmu, o teoriach nowoczesności i jej krytykach, wreszcie, a może przede wszystkim, jako dyskusję o naszej współczesnej nowoczesności, jak również o tym, co się dzieje, kiedy modernizm staje się dziedzictwem.
Poniżej przedstawiamy spis treści i zapraszamy do lektury!
Paweł Jaworski Czy modernizm jest nowoczesny?
Ewa Zamorska-Przyłuska Nowoczesny, nowoczesna, nowoczesne
Jola Pisarek, Piotr Bujas Nawiedzane dziedzictwo
Monika Szmyt Lekcje nowoczesności w Chinach
Michael Siebenbrodt Bauhaus – styl czy szkoła?
Levente Polyak Wyzwalająca rama
Michał Wiśniewski Nowoczesność, która uwstecznia
Artur Wabik Cyborg
Piotr Winskowski Motywy maszyny
Emiliano Ranocchi Człowiek zwielokrotniony a mutanci
Rossano Baronciani Tak daleko, tak blisko
Agostino de Rosa Kamień filozoficzny Tadao Ando
Marcin Jarząbek Dziedzictwo (sic!) modernizmu
Roman Rutkowski Moja współczesna nowoczesność
Zapraszamy Państwa serdecznie do krakowskiego Muzeum Narodowego na wykład naszego stałego autora Michała Wiśniewskiego zatytułowany Śmierć nowoczesnego człowieka – postmodernizm jako styl i postawa. Jest to już kolejne z cyklu spotkań poświęconych architekturze i odbywających się w ramach szerszego projektu wykładów w MNK pod hasłem „XX/XXI. Sztuki audiowizualne i nie tylko”.
Miejsce: Gmach Główny Muzeum Narodowego w Krakowie, al. 3 Maja 1
Data i godzina: czwartek, 22.04.2010, godz. 18:00
Wstęp wolny! Zapraszamy!
Michał Wiśniewski – historyk sztuki, architekt, stypendysta Fulbrighta, pracownik Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie i Międzynarodowego Centrum Kultury.
