27 | 11 | 2015

socmodernizm dzisiaj [2]

Moda na modernizm to zjawisko równie ciekawe, jak sama architektura tego czasu. Z jednej strony tej modzie ulegając, a z drugiej próbując przyjrzeć się jej z zewnątrz, kolejny numer magazynu „Autoportret” również poświęcamy socmodernizmowi, tym razem zwracając więcej uwagi na to, czym jest on dla nas dzisiaj.

„Socmodernizm” to termin dyskusyjny, o który przedstawiciele środowisk naukowych oraz architekci toczą zaciekłe boje. Przedrostek „soc” nierzadko uznawany jest za sztuczny, niepotrzebny, a nawet stygmatyzujący. Naszym zdaniem nie czyni on jednak z powojennej architektury bloku wschodniego gorszego, taniego naśladownictwa osiągnięć zza drugiej, „lepszej” strony Żelaznej Kurtyny i nie jest synonimem architektonicznej bylejakości. Nie sugeruje także, że mamy do czynienia z zerwaniem architektonicznej ciągłości z modernizmem z czasu II RP. W „soc” zawiera się za to cały szereg uwarunkowań decydujących o pewnej specyfice powojennego modernizmu komunistycznych krajów Europy, nie tkwiącej w jakości artystycznej, a w jego ideologicznym zapleczu. Podczas gdy w zachodnim świecie modernizm dawno stał się narzędziem kapitału, za Żelazna Kurtyną do lat 80., mimo niemal całkowitej biurokratyzacji zawodu architekta i stopniowego bankructwa ideałów, w dużej mierze przetrwał czołowy „mit założycielski” modernizmu: etos społecznej roli architekta, którego zadaniem jest czynić nawet (a może zwłaszcza) w trudnych realiach życie użytkowników łatwiejszym, łagodzić społeczne skutki biedy i budować wspólnotę.

Dzisiaj, po przeszło ćwierćwieczu własnych neoliberalnych doświadczeń możemy próbować z dystansem, bez zacietrzewienia ocenić porażki i sukcesy ostatnich kilku dekad i dokonać remanentu – nie budynków, a sposobu myślenia o tym, jak traktujemy naszą przestrzeń, a wraz z nią i siebie samych.



SPIS TREŚCI


CZYTAJ TAKŻE

socmodernizm

Moda na powojenny modernizm trwa w Polsce już od kilku lat. Wydawane są popularne publikacje,…


rewitalizacja

W połowie listopada wejdzie w życie ustawa o rewitalizacji przygotowana przez Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju.…



O ile nie zastrzeżono inaczej, materiały ze strony dostępne na licencji Creative Commons
Uznanie autorstwa - Na tych samych warunkach. Pewne prawa zastrzeżone na rzecz Małopolskiego Instytutu Kultury

polityka prywatności

do góry